Wyniki konkursu "Godka stela czyli Słowna zabawa z góralską gwarą”

plakat gwara wynikiZ przyjemnością przedstawiamy laureatów konkursu:

Nagrody główne:

Weronika Brudny, II Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Cieszynie

Alicja Mamica, I Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Bielsku-Białej

Wyróżnienia:

Michał Filip, V Liceum Ogólnokształcące w Bielsku-Białej

Klaudia Georg, Zespół Szkół Technicznych i Handlowych w Bielsku-Białej

Natalia Górniok, II Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Cieszynie

Gratulujemy zwycięzcom, a wszystkim uczestnikom serdecznie dziękujemy za udział w konkursie. O terminie odbioru dyplomów i nagród poinformujemy drogą mailową.

Gwara Górali Wojwództwa Śląskiego - quiz

Jak dobrze znasz mowę mieszkańców naszego regionu? Zapraszamy do rozwiązania quizu Gwara Górali Województwa Śląskiego.

Życzymy udanej zabawy.

z

Górolski żywobyci … – wiosenne zwyczaje i obrzędy dawnych mieszkańców Śląska Cieszyńskiego

W dniu 27 kwietnia o godz. 17.00 zapraszamy nauczycieli różnych przedmiotów, wszystkich szczebli edukacji, osoby zainteresowane regionem i edukacją regionalną na spotkanie online, które idealnie wpisuje się w obchody Roku Górali. Celem szkolenia jest przygotowanie nauczycieli, wychowawców pod względem merytorycznym do prowadzenia interdyscyplinarnych zajęć z edukacji regionalnej, w korelacji z aktualną podstawą programową. Na webinarium uczestnicy dowiedzą się jak przygotować ciekawe zajęcia z edukacji regionalnej, wykorzystując wiosenne zwyczaje ludowe mieszkańców Śląska Cieszyńskiego.Webinarium na platformie Clickmeeting 23 lutego 2021 r. godz. 16.301

Program szkolenia:

  1. Grupy etniczne na Śląsku Cieszyńskim.
  2. Wprowadzenie w świat tradycji obyczajów i kultury mieszkańców regionu.
  3. Wiosenne obrzędy i zwyczaje na Śląsku Cieszyńskim, ich przeobrażanie oraz procesy powodujące zanikanie tradycji kultury ludowej.
  4. Edukacja regionalna w świetle obowiązującej podstawy programowej.
  5. Przegląd dobrych praktyk z zakresu edukacji regionalnej.

Formularz zgłoszeniowy

Webinar poprowadzi Jadwiga Picha - dr nauk humanistycznych, nauczyciel bibliotekarz cieszyńskiej Filii Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Bielsku-Białej, trener wspomagania szkół, autorka i współautorka publikacji dotyczących kultury książki na Śląsku Cieszyńskim.

Serdecznie zapraszamy!

Góralska tematyka w grafice twórców ze Śląska Cieszyńskiego

 W związku z Rokiem Gósteller pejzaz fragment1rali w Województwie Śląskim filia cieszyńska przygotowała wystawę prac artystów ze Śląska Cieszyńskiego, prezentującą przykłady fascynacji i popularyzacji zwyczajów oraz kultury górali Beskidu Śląskiego.

Na wystawie można zobaczyć prace Jana Wałacha (1884-1979), Pawła Stellera (1895-1974), Bogusława Heczki (1927-2018) i Bronisława Kohuta (1944-2016). Dominuje drzeworyt, prócz niego prezentujemy przykłady linorytu oraz rysunku ołówkiem i tuszem.

W pracach na pierwszy plan wysuwają się motywy portretowe, prezentujące nieupiększone twarze głównie ludzi starszych, doświadczonych ciężką pracą. Częstym tematem jest także sama praca człowieka zmagającego się z przyrodą o zdobycie przysłowiowej kromki chleba dla swej rodziny. Przywiązanie i miłość ludu góralskiego, pomimo biedy i wyjątkowych trudów codziennego życia, do swej małej ojczyzny, wyrażała się w jej zrozumieniu i akceptacji życia z nią w swoistej symbiozie.
Kultura, praca, dom były surowe, proste i święte jak prawa górskiej przyrody.

Wystawa powstała dzięki współpracy z Cieszyńskim Klubem Hobbystów, któremu bardzo dziękujemy za pomoc i życzliwość.

Prace można oglądać do 30 czerwca 2021 r. w wypożyczalni biblioteki w godzinach pracy placówki (ul. Stalmacha 14, 43-400 Cieszyn).

Serdecznie zapraszamy.

Konkurs „Godka stela czyli Słowna zabawa z góralską gwarą”

plakat gwara2Świętowanie Roku Górali trwa!

Tym razem proponujemy konkurs dla uczniów szkół ponadpodstawowych.

Odkryjcie tajniki góralskiej gwary i wygrajcie cenne nagrody! :-)

Zadanie konkursowe to przekład mowy góralskiej zaprezentowanej w postaci filmu,

na tekst pisany w języku polskim.

Zachęcamy do udziału!

Regulamin i zgłoszenia

Termin zgłoszeń: 21 kwietnia 2021 r.

Termin nadsyłania prac: 28 kwietnia 2021 r.

Murzin wielkanocny

murzin wielkanocny mini“Murzin wielkanocny” jest tradycyjnym wypiekiem z terenów Śląska Cieszyńskiego. Jest to ciasto drożdżowe z mięsnym nadzieniem, formowane na kształt bułki lub niewielkiego chleba. Skąd ta „kontrowersyjna” nazwa? W góralskich domach „Murzin” wypiekany był w „piekarszczoku” czyli w tradycyjnym piecu chlebowym, opalanym drewnem bukowym. Brytfankę z ciastem kładziono bezpośrednio na rozżarzone drwa, popiół, który unosił się w piecu, opadał na chlebki, nadając im ciemny – czarny kolor. Nazwa może również pochodzić od koloru ciasta, które dawniej wyrabiano z nieoczyszczonej mąki pszennej razowej z otrębami. Ziarna pszenicy mielone były ręcznie na żarnach i przesiewane przez sito. Jakie było nadzienie? Kawałki wędzonej szynki, boczek, kiełbasa, które przechowywano od później jesieni, kiedy to odbywało się „świniobicie”. Wędzenie pomagało przedłużyć trwałość mięsa i nadawało wyjątkowy smak wielkanocnej potrawie. W pierwszy dzień świąt, po uroczystej rezurekcji, domownicy spotykali się przy śniadaniu. Na stołach pojawiały się „święcone” jajka, baranek, wędzonka z „kity”, wędliny, chrzan, babka, kawa zbożowa oraz „Murzin”.

 Jeśli chcielibyście spróbować tradycyjnego przysmaku górali śląskich - nic prostszego, możecie przygotować go razem z nami.
W krótkim filmie prezentujemy „Murzina” nadziewanego białą kiełbasą.

 

Inauguracja Roku Górali

tesouraZ udziałem zaproszonych gości we wtorek 23 marca 2021 r. odbyła się inauguracja Roku Górali w województwie śląskim. Wydarzenie, które ze względu na sytuację epidemiczną w kraju miało formę webinarium, zorganizowały Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Bielsku-Białej oraz Regionalny Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli „WOM” w Bielsku-Białej.

– Bardzo się cieszę, że młodzież podejmuję tematykę góralską, dzięki temu tradycja łączy się z nowoczesnością – stwierdziła otwierając spotkanie Beata Białowąs, pełniąca funkcję Członka Zarządu Województwa Śląskiego, odpowiedzialna m.in. za sprawy edukacji, nauki i współpracy z młodzieżą. – Rolą zaś naszą, instytucji, stowarzyszeń, fundacji, jest promowanie góralszczyzny, a ten rok na pewno wydatnie w tym pomoże – dodała przedstawicielka władz województwa.

W ramach spotkania uczestnicy mieli możliwość m.in. obejrzenia interesującego wykładu bielskiego historyka Jacka Kachla pt. „Bogactwo tradycji góralskich w Beskidach”, zapoznania się z pracami laureatów konkursu „Młode skarby góralszczyzny” oraz zabrania głosu w dyskusji, która w jego trakcie rozgorzała na chacie.

W imieniu organizatorów Anna Niemiec-Warzecha, dyrektor Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Bielsku-Białej oraz Władysław Mąsior, dyrektor Regionalnego Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli „WOM” w Bielsku-Białej, przedstawili program kolejnych wydarzeń zaplanowanych do przeprowadzenia z okazji Roku Górali w obu placówkach.

Poniżej znajduje się pełny zapis spotkania inaugurującego Rok Górali w województwie śląskim. Zapraszamy do oglądania!

 

 

Góralskie słóweczka

kapelusz na ksiazkach

Parafrazując tytuł antologii literatury Beskidzkiej Trójwsi zapraszamy do poznawania góralskich słóweczek. Będziemy prezentować czy to znaczenie pojedynczych słów, czy dłuższe teksty związane z kulturą Górali. Zapraszamy do lektury! 

Góralskie słoweczka - cz. 2

Góralskie słoweczka - cz. 3

Góralskie słoweczka - cz. 4

Konkurs "Młode skarby góralszczyzny"

plakat Mlode skarby

Z przyjemnością i ogromną satysfakcją ogłaszamy wyniki konkursu:

Nagrody główne:

I miejsce:
Tobiasz Frymarkiewicz, Zespół Szkolno-Przedszkolny nr 1 Żywiec Moszczanica

II miejsce:
Julia Nowak, Szkoła Podstawowa nr 2 im. Stefana Żeromskiego w Brennej

ex aequo
Julia Pawlica, Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Henryka Sienkiewicza w Jeleśni

Wyróżnienia:

Jan Łupieżowiec, Szkoła Podstawowa nr 1 im. ks. Jana Twardowskiego w Jaworzynce

Emilia Michałek, Ognisko Pracy Pozaszkolnej w Koniakowie

Julia Polok, Szkoła Podstawowa nr 1 im. ks. Jana Twardowskiego w Jaworzynce

Franciszek Smolec, Szkoła Podstawowa nr 6 w Bielsku-Białej

Gratulujemy zwycięzcom, a wszystkim uczestnikom dziękujemy za udział w konkursie.

O terminie odbioru dyplomów i nagród poinformujemy drogą mailową.

Quiz o góralach

goryZapraszamy do rozwiązania Quizu o góralach. Quiz przeznaczony jest dla uczniów, zachęcamy jednak wszystkich do zabawy. Wybieramy jedną prawidłową odpowiedź.